Ο ψυχολόγος δε με βοηθάει – Πώς να ενεργήσω; – Κάποια βασικά δεδομένα
Αν σκέφτεσαι ότι ο ψυχολόγος δε με βοηθάει, δεν είσαι ούτε ο πρώτος ούτε ο τελευταίος. Και ναι, μπορεί να χρειάζεται αλλαγή, αλλά όχι πάντα. Η πιο σωστή απάντηση είναι αυτή: πριν φύγεις, κάνε έναν μικρό, καθαρό έλεγχο πραγματικότητας για να δεις αν έχεις κολλήσει προσωρινά, αν υπάρχει πρόβλημα στη θεραπευτική σχέση ή αν απλώς δεν ταιριάζει η προσέγγιση για το θέμα σου. Αν μετά από αυτό ο κόμπος παραμένει, τότε η αλλαγή ψυχολόγου μπορεί να είναι η πιο υγιής κίνηση που θα κάνεις.
Γιατί μπορεί να νιώθεις ότι δεν βοηθιέσαι, χωρίς να σημαίνει ότι «η θεραπεία απέτυχε»
Υπάρχουν φάσεις στην ψυχοθεραπεία που μοιάζουν άβολες. Και συχνά, η άβολη φάση μπερδεύεται με το «δεν γίνεται τίποτα». Είναι διαφορετικό να πονάς επειδή ακουμπάς κάτι βαθύ, από το να πονάς επειδή δεν υπάρχει κατεύθυνση.
Μερικοί συνηθισμένοι λόγοι που δημιουργούν αυτή την αίσθηση:
-
Περιμένεις άμεση ανακούφιση, αλλά η αλλαγή έρχεται πιο αργά και σε κύματα.
-
Δεν έχετε ορίσει ξεκάθαρους στόχους, άρα κάθε συνεδρία μοιάζει σαν κουβέντα χωρίς πυξίδα.
-
Αλλάζει η ζωή σου, αλλάζει και η ανάγκη σου, οπότε αυτό που σου ταίριαζε πριν, τώρα δεν σε καλύπτει.
-
Έχει δημιουργηθεί μια μικρή ρήξη στη σχέση σας και δεν ειπώθηκε ποτέ. Οι ρήξεις στη θεραπευτική σχέση είναι φυσιολογικές και όταν δουλευτούν σωστά μπορούν να βελτιώσουν την πορεία.
Πρώτα ξεκαθάρισε αυτό: Τι σημαίνει ”με βοηθάει” και τι ”δε με βοηθάει”
Αν δεν το ορίσεις, θα νιώθεις μόνιμα ότι κάτι λείπει. Για κάποιους «με βοηθάει» σημαίνει να μειωθεί το άγχος. Για άλλους σημαίνει να βάλουν όρια. Για άλλους να σταματήσουν να παθαίνουν κρίσεις πανικού. Για άλλους να σταθούν καλύτερα στη σχέση τους.
Κάνε αυτό το γρήγορο τεστ σε χαρτί, πριν την επόμενη συνεδρία:
-
Ποιο είναι το βασικό μου πρόβλημα σήμερα, σε μία πρόταση.
-
Πώς θα το καταλάβω ότι πάω καλύτερα, πρακτικά, στην καθημερινότητα.
-
Τι θα ήθελα να συμβεί σε 4 έως 8 εβδομάδες.
-
Τι περιμένω από τον θεραπευτή μου και τι από εμένα.
Αν δεν μπορείς να απαντήσεις, δεν φταις. Αυτό δείχνει ότι χρειάζεται καλύτερη στόχευση στη θεραπεία, όχι απαραίτητα αλλαγή.
Πώς να καταλάβεις αν έχει ή όχι αποτέλεσμα η ψυχοθεραπεία γενικά; – Να τα σημάδια!
Σημάδια ότι απλώς έχεις κολλήσει και δεν είναι ώρα να φύγεις
Μερικές φορές η θεραπεία «δουλεύει», αλλά εσύ δεν το νιώθεις επειδή δεν είναι εντυπωσιακή η πρόοδος.
Σημάδια προσωρινής στασιμότητας:
-
Σκέφτεσαι πολύ όσα λέτε, ακόμα κι αν δεν νιώθεις άμεση ανακούφιση.
-
Έχεις αρχίσει να πιάνεις μοτίβα σου, αλλά δεν τα αλλάζεις ακόμα.
-
Υπάρχει εμπιστοσύνη και νιώθεις ασφάλεια, απλώς έχεις βαρεθεί τη διαδικασία.
-
Η ζωή σου είναι σε φάση πίεσης, άρα δεν έχεις «χώρο» να δουλέψεις βαθιά.
-
Βγαίνει θυμός, αντίσταση, αμφιβολία. Αυτό δεν είναι πάντα κακό, συχνά είναι υλικό θεραπείας.
Σε αυτές τις περιπτώσεις η καλύτερη κίνηση δεν είναι να φύγεις, αλλά να το πεις ωμά μέσα στη συνεδρία και να ζητήσεις αναπροσαρμογή.
Σημάδια ότι η θεραπεία δεν αποδίδει και πρέπει να το δεις σοβαρά
Εδώ μπαίνει η ουσία. Αν ισχύουν τα παρακάτω, μην το προσπεράσεις.
-
Δεν υπάρχει σχέδιο, δεν υπάρχουν στόχοι, δεν υπάρχει επανεκτίμηση. Αν μετά από αρκετές συνεδρίες δεν μπορείτε να απαντήσετε «τι δουλεύουμε τώρα», κάτι λείπει.
-
Νιώθεις συστηματικά κριτική, ντροπή ή φόβο μέσα στη συνεδρία. Η θεραπεία δεν είναι δικαστήριο.
-
Ο θεραπευτής γίνεται αμυντικός ή σε «μαλώνει» όταν φέρνεις παράπονο. Η συζήτηση για τη σχέση θεραπευτή θεραπευόμενου είναι βασικό κομμάτι θεραπείας, όχι απειλή.
-
Βιώνεις επαναλαμβανόμενη αντιεπαγγελματική συμπεριφορά, πχ συχνές ακυρώσεις χωρίς λόγο, καθυστερήσεις, ασυνέπεια.
-
Υπάρχουν θέματα ορίων. Αν κάτι σου φαίνεται θολό ή άβολο, το παίρνεις στα σοβαρά.
-
Δεν ταιριάζει η ειδίκευση. Άλλο γενικό άγχος, άλλο τραύμα, άλλο ιδεοψυχαναγκασμοί, άλλο διατροφικές δυσκολίες, άλλο ζευγάρι.
-
Έχεις επιδείνωση χωρίς να υπάρχει καμία επεξεργασία, πλαίσιο ή ασφάλεια. Η θεραπεία μπορεί να είναι δύσκολη, αλλά δεν πρέπει να σε αφήνει ξεκρέμαστο.
Πρακτικό κριτήριο: αν εδώ και καιρό λες «η ψυχοθεραπεία δεν αποδίδει» και δεν έχετε κάνει αλλαγές στο πλάνο, τότε ναι, είναι ώρα να το ξαναδείτε από την αρχή.
Αισθάνεσαι θλίψη, άγχος κι εγκλωβίζεσαι; Μην το αφήνεις – Η λύση είναι εδώ
Πριν αλλάξεις ψυχολόγο, κάνε αυτά τα 6 βήματα
Αν τα κάνεις, θα ξέρεις ότι δεν έφυγες παρορμητικά. Έφυγες καθαρά.
1. Πες το όπως είναι, χωρίς περιστροφές
Στην επόμενη συνεδρία πες μια απλή φράση: «Νιώθω ότι δεν βοηθιέμαι όσο θα ήθελα και σκέφτομαι να σταματήσω. θέλω να το δούμε μαζί».
Αυτό από μόνο του είναι θεραπευτικό. Και αν ο θεραπευτής είναι σοβαρός, θα ανοίξει χώρο για να το δουλέψετε.
2. Ζήτα στόχους και δείκτες προόδου
Ρώτα:
-
Ποιος είναι ο στόχος μας για τον επόμενο μήνα;
-
Πώς θα μετρήσουμε ότι υπάρχει πρόοδος;
-
Τι θα αλλάξουμε στη δουλειά μας για να το πετύχουμε;
3. Ζήτα να σου εξηγήσει τη μέθοδο με απλά λόγια
Δεν χρειάζεσαι επιστημονικά. Θέλεις να καταλάβεις τι κάνετε και γιατί. Αν δεν μπορεί να στο εξηγήσει απλά, είναι πρόβλημα επικοινωνίας.
4. Κάνε μια δοκιμή 3 έως 4 συνεδριών με νέο πλάνο
Δώσε ένα μικρό χρονικό πλαίσιο. Όχι άπειρο. Αν μετά τις αλλαγές συνεχίζεις να νιώθεις χαμένος, τότε έχεις απάντηση.
5. Έλεγξε αν η μορφή ταιριάζει, ειδικά αν κάνεις online ψυχοθεραπεία
Για κάποιους η online ψυχοθεραπεία είναι εξαιρετική, για άλλους όχι. Αν νιώθεις ότι η απόσταση σκοτώνει τη σύνδεση, το λέμε καθαρά και το εξετάζουμε.
6. Αν υπάρχει «χημεία μηδέν», μην το κάνεις προσωπικό, κάνε το πρακτικό
Δεν ταιριάζουμε με όλους. Η θεραπεία δεν είναι σχέση για να την κρατήσεις από υποχρέωση. Είναι συνεργασία για να πας καλύτερα.
Πότε να αλλάξω ψυχολόγο, ένα ξεκάθαρο πλαίσιο απόφασης
Αν θες κάτι απλό, πάρε αυτό.
Σκέψου αλλαγή, όταν:
-
Υπάρχει σταθερό αίσθημα ότι δεν σε «πιάνει», και το έχετε συζητήσει χωρίς βελτίωση.
-
Δεν υπάρχει κοινή κατεύθυνση, ούτε μετά από προσπάθεια να μπει δομή.
-
Υπάρχουν επαγγελματικά ή ηθικά κόκκινα σημάδια.
-
Το πρόβλημά σου απαιτεί άλλη ειδίκευση και αυτό είναι προφανές.
-
Φοβάσαι να μιλήσεις ειλικρινά στη συνεδρία. Χωρίς ειλικρίνεια, δεν υπάρχει θεραπεία.
Η αλλαγή δεν χρειάζεται δράμα. Χρειάζεται καθαρότητα – Να τι να κάνεις
-
Πες ότι θέλεις να κλείσετε με 1 έως 2 συνεδρίες κλεισίματος. Αυτό βοηθάει να μην φύγεις με θυμό ή ενοχές.
-
Ζήτα μια σύντομη περίληψη της δουλειάς που έγινε και των στόχων που μένουν. Όχι για να «σε βαθμολογήσει», αλλά για να πας πιο έτοιμος στον επόμενο.
-
Ρώτα αν μπορεί να προτείνει άλλον ειδικό ή άλλη προσέγγιση. Ένας σοβαρός επαγγελματίας δεν θα το πάρει σαν προσβολή.
-
Μην εξαφανιστείς αν δεν υπάρχει θέμα ασφάλειας. Η ξαφνική διακοπή αφήνει συχνά εκκρεμότητα.
ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΕΣ; ΣΤΕΙΛΕ ΜΑΣ ΕΔΩ ΜΗΝΥΜΑ ΝΑ ΣΕ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΟΥΜΕ!
Κλασικές ερωτήσεις που κάνεις με απαντήσεις
«Μήπως φταίω εγώ που δεν δουλεύει;»
Μερικές φορές ναι, με την έννοια ότι δεν είσαι έτοιμος να ανοιχτείς ή αποφεύγεις τη δουλειά. Αλλά πολλές φορές όχι, με την έννοια ότι δεν ταιριάζει η μέθοδος ή δεν υπάρχει ασφαλής σύνδεση. Το σωστό είναι να το εξετάσετε μαζί, όχι να αυτομαστιγώνεσαι.
«Μήπως ο ψυχολόγος μου είναι καλός, αλλά εγώ θέλω κάτι άλλο;»
Αυτό συμβαίνει συνέχεια. Άλλος χρειάζεται πιο δομημένη θεραπεία, άλλος πιο βιωματική. Δεν είναι θέμα «καλός κακός», είναι θέμα ταιριάσματος.
«Δεν έχω τι να πω στον ψυχολόγο, άρα δεν γίνεται δουλειά;»
Όχι. Συχνά αυτό είναι δείγμα άγχους, ντροπής ή φόβου. Μπορείς να πας με σημειώσεις και να ξεκινήσεις από το πιο απλό γεγονός της εβδομάδας.
Αν θέλεις να κρατήσεις κάτι, κράτα αυτό. Το ότι νιώθεις ότι δεν βοηθιέσαι δεν σημαίνει ότι απέτυχες, ούτε ότι η ψυχοθεραπεία δεν είναι για σένα. Σημαίνει ότι χρειάζεσαι καλύτερη σύνδεση ή άλλο πλαίσιο. Πες το μέσα στη συνεδρία. Και αν δεις ότι δεν έχετε καλή επαφή, ή επικοινωνία, τότε ναι, άλλαξε ειδικό χωρίς ενοχές. Η ψυχική σου υγεία δεν είναι προς διαπραγμάτευση.
